İstanbul, Türkiye

Kara Taşıma Hukuku

Kara taşıma hukuku, personel ve eşya taşıması hakkındaki kuralları düzenlediğinden, önemli bir hukuk dalıdır. Bu hukuk, karayolları üzerinden yapılan taşımaları içerdiğinden, tüm işlemler de karayolu yönetmeliği esaslarına göre yapılmaktadır. Kara taşıma hukuku özellikle taşıyan ve taşınanın, hak ve sorumluluklarını düzenlediği için, iki tarafın da bu hukuku iyi bilmesi ve gerektiğinde hukuki danışmanlık alması gerekmektedir.

Taşımacılık ve Lojistik Hukuku Nedir?

Taşımacılık ve lojistik hukukuna aynı zamanda CMR hukuku da denmektedir ve uluslararası taşımacılık kurallarını düzenlemektedir. CMR, ülkemizin de taraf olduğu eşyaların karayolundan uluslararası nakliyatı için mukavele sözleşmesidir. Taşımacılık ve lojistik hukukunun kapsamı çok geniştir, bunun nedeni ise yapılan ticaretin çok fazla tarafı olmasıdır.

Taraflardan bazıları ise şu şekilde sıralanmaktadır;

  • Ticaret yapan taraflar: Gönderici ile alıcı
  • Sigortacılar
  • Komisyoncular
  • Gümrükle ilgili işlemlerin yürütülmesini sağlayan firmalar

Taşımacılık ve lojistik hukuku kapsamında yürütülecek faaliyetler için uluslararası ticaret hukuku ve ilgili ulusal ve uluslararası sözleşmeler ile mevzuatların da bilinmesi gerekmektedir. Bu nedenle de mutlaka mevzuata hâkim ve deneyimli bir avukattan hukuki destek alınması gerekmektedir.

Kara Taşıma Hukuku Nedir?

Taşıyan ile taşınan veya gönderenin arasındaki ilişkileri düzenleyen hukuk dalına, kara taşıma hukuku denmektedir. Kara taşıma hukukunun konusu, yolcu ve yüklerin güvenli ve zamanında taşınmasıdır. Kara taşıma hukuku, karayolları üzerinde yapılan taşımaları kapsamaktadır.

Bu kapsamda;

  • Yolcu taşımacılığı ile ilgili hususlar karayolları yolcu taşıma yönetmeliği kapsamında
  • Eşya taşımacılığı ise karayolları taşımacılık kanunu kapsamında gerçekleştirilmektedir.

Kara taşıma hukuku kapsamındaki kuralların çoğunluğu, taşıma sözleşmelerinin uygulanması üzerine düzenlenmiştir.

Kara Taşıma Hukukunda Taşıyanın Sorumluluğu Nedir?

Kara taşıma hukukunda, taşıyanın sorumluluğu ile ilgili düzenlemeler de bulunmaktadır. Bu kapsamda, taşıyanın sorumluluğu eşyanın teslim alınması ile başlamaktadır. Eşyanın sözleşmede belirtilen adrese teslim edilmesi ile de taşıyanın sorumluluğu bitmektedir.

Taşıyan teslim alma ve teslim etme arasında geçen süreçte;

  • Eşyanın ziyanından
  • Hasar görmesinden
  • Teslimattaki gecikmesinden direkt olarak sorumlu olmaktadır.

Eşyanın yüklenmesi, istiflenmesi ve boşanması ise karayolları taşımacılık kanunu kapsamında eşyayı gönderenin sorumluluğu olarak kabul edilmiştir.

Taşıyanın sorumluluktan hangi durumlarda kurtulabileceği konusu da kara taşıma hukuku tarafından belirli esaslara bağlanmıştır. Buna göre; taşıyan her türlü özeni göstermesine rağmen, öngörülemeyen ve kaçınılamayan nedenlerden eşya da sorun oluşmuş veya geç teslim edilmişse, sorumluluktan kurtulabilmektedir.

Taşıyanın sorumluluktan kurtulabileceği diğer hâllerini ise karayolları taşımacılık kanunu şu şekilde sıralamaktadır;

  • Eşyanın taşınması için üstü açık nakliye aracı tercih edilmesi
  • Gönderenin yetersiz ya da uygun olmayan ambalajlama yapması
  • Gönderenin eşya üzerine hatalı tanıtım etiketleri yapıştırması

Taşıyan eşyaların taşınması esnasında yardımcılarının hatalarından da direkt olarak sorumlu tutulmaktadır. Gönderen veya alıcı ise eşyalarda oluşan hasarları, eşyaları teslim almadan önce taşıyana bildirmek zorundadır. Bildirimin yapılmaması hâlinde, eşyanın teslim alınması ile herhangi bir hasarın olmadığının da kabul edildiği anlamına gelmektedir.

Eşyaları taşınan kişi, bu taşıma esnasında mağdur olmuşsa, sorumlunun taşıyan olduğunu ispat etmek zorundadır ve bu da en iyi hukuki bir destek alınması ile olmaktadır. Böyle durumlarda, zararın tazmini maksadı ile açılacak davalar için, kara taşıma avukatı İstanbul aramalarında, konu ile ilgili tecrübeye dikkat edilmelidir.

Kara taşıma hukukunda yolcu taşıması konuları da düzenlenmiştir. Bu kapsamda taşıyan, yolcu taşıma faaliyetlerini yolcu taşıma yönetmeliği çerçevesinde gerçekleştirmek zorundadır.

Kara Taşıma Hukukunda Taşıyanın Hakları Nedir?

Taşıyanların sorumluluğu olduğu gibi bazı hakları da bulunmaktadır. Taşıyanın kara yolu taşıma yönetmeliği kapsamında gönderenle yapacağı sözleşmeden doğan hakları bulunmaktadır.

Bu haklar şu şekilde sıralanmaktadır;

  • Gönderen yapılan sözleşmede belirtilen tarihte yükleme yapmazsa
  • Belirtilen tarih ve saatte eşyaları yükleme yerinde bulundurmazsa

Bu durumlarda taşıyanın sözleşmeyi feshetme hakkı bulunmaktadır. Türk ticaret kanunu da taşıyana hak tanımaktadır, bu hak eşya tesliminde taşıma ücretinin ödenmemesinden kaynaklanmaktadır. Bu durumda taşıyanın eşya üzerinde hapis hakkı bulunmaktadır. Özellikle bu konu iyi bilinmediğinden, birçok kara taşıma davaları açılmakta ve eşyanın teslimi talep edilmektedir.

Kara Taşıma Hukuku ile İlgili Hukuki Yaptırımlar Nelerdir?

Kara taşıma hukuku kapsamında hazırlanan kara yolu taşıma yönetmeliği, taşıyanlarla ilgili bazı yaptırımları da düzenlemektedir. Bu yaptırımlar idari para cezası ve diğer idari cezalar şeklinde uygulanmaktadır.

Kara Taşıma Hukukunun Özellikleri Nelerdir?

Kara taşıma hukukunun kendisine has özellikler mevcuttur.

Bu özelliklerden bazıları şu şekilde sıralanmaktadır;

  • Kuralların dağınık yapıda olması (kurallar birçok kanunla düzenlenmiştir)
  • Kuralların emredici yapıya sahip olması (taşıyıcının sorumlulukları konusu ağırlıklı olarak)
  • Sorumlulukların sınırlandırılmış olması (taşıyıcı sorumlulukları sınırlandırılmıştır)
  • Zamanaşımı ve hak düşürücü sürelerinin kısa olması

Kara taşıma hukukunun özelliklerinden dolayı, bu kapsamda oluşan sorunların çözümü de ilgili mevzuatlara tam bir hakimiyet gerektirmektedir. Bu nedenle, kara taşıma avukatı İstanbul aramalarında bu konunun da araştırılması önem arz etmektedir.

Kara Taşıma Hukukunun Diğer Hukuk Alanları İle İlişkisi Nedir?

Kara taşıma hukuku birçok hukuk alanları ile ilişki içinde bulunmaktadır. Örnek olarak gönderici, aynı zamanda tüketici olarak da kabul edildiği için, tüketici hukuku ile ilişkisi bulunmaktadır. Aynı zamanda ticaret hukuku ile de çok sıkı bir ilişkisi bulunmaktadır, birçok kural ve yaptırım ticaret hukukunca düzenlenmektedir.

Ayrıca kara taşıma hukuku diğer hukuk dallarından da faydalanarak karayolları yolcu taşıma yönetmeliği gibi birçok yönetmelikten oluşmasını sağlamıştır. Ticaret hukuku kurallarının ağırlıklı olarak kullanıldığı karayolları taşımacılık kanunu da bu ilişkiyi açıklayan önemli bir örnektir.

Kara Taşıma Davaları Nelerdir?

Kara taşıma hukuku ve ilişkili olduğu diğer hukuk dallarından dolayı açılabilecek, değişik kara taşıma davaları bulunmaktadır.

Bu davalardan bazıları şu şekilde sıralanmaktadır;

  • Taşıma sözleşmesinin, taşıyan tarafından ihlal edilmesinden kaynaklanan davalar
  • Taşıma sözleşmesinin, gönderen tarafından ihlal edilmesinden kaynaklanan davalar
  • Taşıma esnasında eşyanın zarar görmesinden kaynaklanan davalar
  • Taşıma esnasında eşyanın zayi olması nedeni ile açılan davalar
  • Taşımanın ve eşya teslim süresinin gecikmesinden kaynaklanan davalar
  • Taşıma esnasında yolcuların yaralanması hususunda yolcu taşıma yönetmeliği kapsamında açılan davalar.
  • Taşıma esnasında yolcuların sakat kalması ya da ölmesi kapsamında açılan davalar.
  • Taşıyanlara karayolu yönetmeliği kapsamında açılan davalar

Eşya taşınmasından oluşan zararlarda en geç bir yıl içinde dava açılması gerekmektedir. Bu zararın, taşıyanın bilerek ve kasten yapmış olması durumunda, zamanaşımı süresi 3 yıl olarak uygulanmaktadır.

Taşıma Senedinde (Sözleşmesi) Bulunması Gereken Unsurlar

Taşıma davalarının çoğunluğu, taşıma senetlerindeki ihtilaflardan kaynaklanmaktadır. 

Taşınma senedinde bulunması gereken unsurlardan bazıları, kanunda şu şekilde belirtilmiştir;

  • Düzenlendiği yer ve tarih
  • Gönderenin ve taşıyıcının adı, soyadı ve adresleri
  • Eşyanın teslim alınacağı yer ve tarih ile teslim edilecek yer
  • Alıcının adı, soyadı ile adresi
  • Eşyanın cinsi ve yapılacak ambalajın nevi
  • Taşınacak paketlerin sayısı ve tahmini ağırlıkları
  • Taşımanın gerçekleşeceği süre
  • Taşıma bedelinin ödenme şekli (peşin veya teslimde ödeme gibi)
  • Taşımanın yapılacağı aracın özellikleri (üstü açık veya kapalı kasa gibi)
  • Gerekiyorsa resmi ve gümrük işlemleri ile ilgili talimatlar

Özellikle önemli eşyaların taşınması için yapılacak taşıma senetlerinin, avukat desteği ile yapılması, daha sonradan açılabilecek davalar için faydalı olmaktadır.

Kara taşıma hukukunun yanı sıra hava taşıma hukuku ve deniz ticaret hukuku sayfalarına göz atabilirsiniz.

Yazıyı Paylaş

Bu yazıyı okuyanlar bunları da okudu

Kıdem Tazminatı Nedir Kıdem Tazminatı Hesaplama
24 Ağustos 2021

İşçilerin önemli bir güvencesi olan kıdem tazminatı, her dönem gündemi meşgul etmeye devam ediyor. Özellikle kıdem tazminatıyla ilgili gerekli bilgilere sahip olmayan kişiler, bu konuda mağduriyetler yaşıyor ve haklarını yargı yolu ile almaya çalışıyorlar. Bu nedenle sadece işçiler değil, işverenlerin de kıdem tazminatıyla ilgili bilgi sahibi olması gerekiyor. Kıdem Tazminatı Nedir? En basit tanımı ile işçilerin çalıştığı süreler karşılığında hak ettikleri tazminata kıdem tazminatı adı...

Devamını Oku
Müsadere Sistemi Nedir?
24 Ağustos 2021

Ceza kanununda yer alan müsadere sistemi, Osmanlı İmparatorluğu’ndan günümüze kadar uygulanan bir nevi güvenlik tedbiridir. Fatih Sultan Mehmet tarafından uygulamaya başlanılan bu sistem, özellikle rüşvet gibi kanuna aykırı yöntemlerle haksız kazanç elde edenlerin, mal varlıklarına el konulması şeklinde işletiliyordu. Tanzimat fermanı ile yürürlükten kaldırılmış olan müsadere sistemi, günümüz ceza kanununda yerini almaya devam etmektedir. Bu sistem sadece mahkeme kararı ile uygulanabilir ve bir ceza türü...

Devamını Oku
Yağma Suçu Nedir?
24 Ağustos 2021

Başkasının hakimiyeti altında bulunan bir menkulün, tehdit ya da cebir kullanılarak başka kişi veya kişiler tarafından alınmasına gasp veya yağma suçu adı verilir. Yargıtay’ın vermiş olduğu kararlara göre, bu suç sadece menkuller için işlenebilir yani gayrimenkul söz konusu suçun unsuru olamaz. Yağma suçu, hırsızlık suçunun kullanılan yöntem olarak bir türü gibi değerlendirilebilir. Yağma suçunda, hırsızlıktan farklı olarak menkulün tehdit ve cebir kullanılarak, alınması söz konusudur....

Devamını Oku
Call Now Button
Mesajlaşmaya Başla!
Whatsapp Danışma Hattı
Merhaba!
Nasıl Yardımcı Olabiliriz?